Een tijdje geleden liep ik tegen een praktisch probleem aan. Ik had een aantal MKV-videobestanden waarin een Engelse ondertiteling was opgenomen, terwijl ik die ondertiteling niet nodig had.
Natuurlijk kun je voor allerlei videobewerkingen FFmpeg gebruiken, maar voor dit klusje bleek MKVToolNix een veel handigere oplossing. Je kunt hiermee onderdelen van een MKV-bestand aanpassen of verwijderen zonder de complete video opnieuw te hoeven encoderen.
In deze aflevering van Praktisch Linux-beheer laat ik zien hoe je met MKVToolNix een ondertiteltrack uit een MKV-bestand verwijdert. Daarna kijken we ook naar een aantal andere handige mogelijkheden van het programma.
Wat is een MKV-bestand eigenlijk?
MKV staat voor Matroska Video. Belangrijk om te weten is dat MKV geen videoformaat of codec is, maar een containerformaat.
Je kunt een MKV-bestand een beetje vergelijken met een doos waarin verschillende onderdelen zitten. Zo’n bestand kan bijvoorbeeld bevatten:
- één videotrack
- meerdere audiotracks
- één of meerdere ondertiteltracks
- hoofdstukken
- metadata
Je kunt bijvoorbeeld één film hebben met de originele Engelse audio, een Nederlandse audiotrack en ondertiteling in verschillende talen, terwijl alles toch in één .mkv-bestand zit.
Dat is precies waar MKVToolNix handig wordt.
Wat is MKVToolNix?
MKVToolNix is een verzameling opensourcegereedschappen voor het werken met Matroska-bestanden.
Naast verschillende commandoregelprogramma’s is er MKVToolNix GUI, waarmee je veel bewerkingen via een grafische interface kunt uitvoeren.
Een belangrijk voordeel is dat MKVToolNix voor veel werkzaamheden de video en audio niet opnieuw hoeft te encoderen.
Als je bijvoorbeeld alleen een ondertiteltrack verwijdert, worden de gewenste bestaande tracks opnieuw in een MKV-container geplaatst. Dit heet multiplexen, of kortweg muxen.
Omdat de videostream daarbij niet opnieuw wordt gecomprimeerd, is er geen kwaliteitsverlies door hercodering en gaat het proces doorgaans veel sneller dan een volledige video-encode.
MKVToolNix installeren op Ubuntu of Linux Mint
Op Ubuntu en Linux Mint kun je MKVToolNix eenvoudig installeren via de pakketbeheerder.
Open een terminal en voer uit:
sudo apt update
sudo apt install mkvtoolnix mkvtoolnix-gui
Na de installatie kun je controleren of de commandoregeltools beschikbaar zijn:
mkvmerge --version
mkvinfo --version
Je kunt vervolgens MKVToolNix GUI vanuit het applicatiemenu van je Linux-desktop starten.
Praktijkvoorbeeld: Engelse ondertiteling verwijderen
In mijn geval bevatte het MKV-bestand een Engelse ondertiteltrack die ik wilde verwijderen.
Dat blijkt met MKVToolNix verrassend eenvoudig.
Stap 1 – Open MKVToolNix GUI
Start MKVToolNix GUI.
Standaard kom je terecht bij het onderdeel voor multiplexen.
Stap 2 – Voeg het MKV-bestand toe
Sleep het MKV-bestand naar het venster of gebruik de knop om een bronbestand toe te voegen.
Na het inladen zie je welke tracks zich in het bestand bevinden.
Dat kan er bijvoorbeeld ongeveer zo uitzien:
- Video – H.264
- Audio – Engels
- Ondertitels – Engels
Afhankelijk van het bestand kunnen er uiteraard veel meer tracks aanwezig zijn.
Stap 3 – Selecteer wat je wilt behouden
Voor iedere track staat een selectievakje.
Wil je de Engelse ondertiteling verwijderen, dan haal je simpelweg het vinkje weg bij de betreffende ondertiteltrack.
De video- en audiotracks laat je aangevinkt.
MKVToolNix weet daardoor dat deze tracks naar het nieuwe bestand moeten worden gekopieerd en dat de Engelse ondertiteltrack moet worden overgeslagen.
Stap 4 – Kies het doelbestand
Onderaan het venster kun je aangeven waar het nieuwe MKV-bestand moet worden opgeslagen.
Het is verstandig om niet meteen je oorspronkelijke bestand te overschrijven. Maak eerst een nieuw bestand en controleer of alles correct is gegaan.
Stap 5 – Start multiplexing
Klik vervolgens op Start multiplexing.
MKVToolNix maakt nu een nieuw MKV-bestand waarin de geselecteerde video- en audiotracks aanwezig zijn, maar de uitgeschakelde ondertiteltrack niet meer voorkomt.
Omdat de video daarbij niet opnieuw hoeft te worden gecodeerd, kan dit verrassend snel gaan.
Controleer altijd het resultaat
Voordat je het oorspronkelijke bestand verwijdert, is het verstandig het nieuwe bestand even af te spelen.
Controleer bijvoorbeeld:
- of de video goed afspeelt
- of het geluid aanwezig is
- of de juiste audiotrack wordt gebruikt
- of de ongewenste ondertiteling inderdaad verdwenen is
- of eventuele andere ondertitels nog aanwezig zijn
Pas wanneer alles klopt, kun je besluiten het oorspronkelijke bestand te verwijderen.
Wat kun je nog meer met MKVToolNix?
Het verwijderen van een ondertiteltrack is slechts één mogelijkheid. MKVToolNix is behoorlijk uitgebreid.
Ondertiteling toevoegen
Heb je bijvoorbeeld een los Nederlands .srt-bestand, dan kun je dat aan een bestaande MKV toevoegen.
Op die manier kun je video, audio en ondertiteling in één bestand bewaren.
Audiotracks verwijderen
Hetzelfde principe werkt voor audio.
Heb je een video met bijvoorbeeld Engelse, Duitse en Franse audio terwijl je alleen de Engelse versie wilt bewaren, dan kun je de ongewenste audiotracks uitschakelen en het bestand opnieuw multiplexen.
Tracks duidelijke namen geven
Bij bestanden met meerdere audio- en ondertiteltracks is het handig om deze duidelijke namen en de juiste taal mee te geven.
Daardoor kan een mediaspeler gemakkelijker herkennen welke track bijvoorbeeld Nederlands of Engels is.
Een standaardtrack instellen
Je kunt aangeven welke audio- of ondertiteltrack standaard gebruikt moet worden.
Heb je bijvoorbeeld Engelse en Nederlandse audio, dan kun je bepalen welke track een speler bij voorkeur selecteert.
Ondertiteling standaard in- of uitschakelen
Een ondertiteltrack hoeft niet altijd verwijderd te worden.
Je kunt de track ook bewaren, maar aangeven dat deze niet standaard moet worden ingeschakeld. De gebruiker kan hem tijdens het afspelen dan alsnog handmatig selecteren.
Hoofdstukken beheren
MKV-bestanden kunnen hoofdstukinformatie bevatten.
MKVToolNix biedt mogelijkheden om hoofdstukken te bekijken en te bewerken. Dat kan bijvoorbeeld handig zijn bij films, concertregistraties of langere video’s.
Tracks uit een MKV halen
De MKVToolNix-suite bevat ook commandoregelgereedschappen waarmee afzonderlijke onderdelen uit een Matroska-bestand kunnen worden gehaald.
Daarvoor bestaat onder andere:
mkvextract
Hiermee kun je bijvoorbeeld een ondertiteltrack uit een MKV halen om deze vervolgens afzonderlijk te bewerken.
Een MKV-bestand analyseren
Wil je vanaf de terminal bekijken wat er precies in een MKV-bestand zit, dan kun je daarvoor onder andere mkvinfo gebruiken:
mkvinfo video.mkv
Voor veel dagelijkse werkzaamheden is de grafische interface gemakkelijker, maar de commandoregeltools zijn bijzonder handig wanneer je werkzaamheden wilt automatiseren.
MKVToolNix of FFmpeg?
Wie op Linux met video werkt, kent waarschijnlijk ook FFmpeg.
FFmpeg is veel breder inzetbaar. Je kunt er video en audio mee converteren, codecs wijzigen, resoluties aanpassen, audio bewerken en nog veel meer.
MKVToolNix richt zich specifiek op Matroska-containers.
Wil je alleen tracks toevoegen, verwijderen, organiseren of bepaalde metadata aanpassen in een MKV, dan is MKVToolNix vaak de eenvoudigste oplossing.
Moet de daadwerkelijke video- of audiostream worden geconverteerd of bewerkt, dan kom je eerder bij FFmpeg terecht.
De twee programma’s zijn dus eerder aanvullingen op elkaar dan concurrenten.
Tot slot
Wat begon als een eenvoudig klusje — een Engelse ondertiteling uit een paar videobestanden verwijderen — bleek voor mij een goede kennismaking met MKVToolNix.
En dat is precies waarom ik dit soort praktische Linux-tips graag deel.
Je hoeft niet altijd ingewikkelde commando’s of zware videobewerkingssoftware te gebruiken. Soms bestaat er gewoon een opensourceprogramma dat precies doet wat je nodig hebt.
Voor het verwijderen van een ongewenste ondertiteltrack uit een MKV-bestand is MKVToolNix daar wat mij betreft een uitstekend voorbeeld van.
Meer informatie
Officiële website MKVToolNix:
https://mkvtoolnix.download/
MKVToolNix-documentatie:
https://mkvtoolnix.download/docs.html
#Linux #MKVToolNix #OpenSource #Ubuntu #LinuxMint #Video #Ondertiteling
You must log in or register to comment.